DZIEWI臉TNASTOWIECZNE SCIENCE FICTION 馃懢馃懡

Og贸lnie je艣li chodzi o sam gatunek science fiction to zwykle staram si臋 go unika膰, gdy偶 rozczarowa艂am si臋 na nim tak wiele razy, 偶e spokojnie mog臋 uzna膰, 偶e tego typu historie nie s膮 dla mnie. Dla Wojny 艣wiat贸w postanowi艂am jednak zrobi膰 wyj膮tek z jednego powodu: jest to klasyka nad klasykami. Ciekawa by艂am, jak H.G. Wells wyobrazi艂 sobie najazd Marsjan na wsp贸艂czesny - dla niego wtedy - 艣wiat. Z drugiej strony pojawi艂y si臋 obawy, 偶e si臋 zawiod臋. Upadek z wysokiego konia boli najbardziej, a moje oczekiwania co do Wojny 艣wiat贸w by艂y naprawd臋 ogromne.

Pewnej nocy na powierzchni Marsa zauwa偶ono dziwne aktywno艣ci, kt贸re uznano za eksplozje gaz贸w. Pewien pisarz i filozof przygl膮daj膮c si臋 temu nie spodziewa艂 si臋, 偶e jest 艣wiadkiem posy艂ania na jego ojczyst膮 planet臋 cylindr贸w, kt贸re zawieraj膮 w sobie marsja艅ski gatunek, kt贸ry - jak wszyscy si臋 spodziewaj膮 - nie przypomina za bardzo ludzi, jest bardzo zaawansowany technologicznie i wcale nie przybywa w pokoju. Nagle okazuje si臋, 偶e Ziemia nie jest jedyn膮 zamieszkan膮 planet膮 we Wszech艣wiecie, a rasa ludzka nie jest nie艣miertelna...

Cz艂owiek wszelako tak bardzo za艣lepiony jest w swej pr贸偶no艣ci, 偶e a偶 do ko艅ca dziewi臋tnastego wieku nikt nie przela艂 na papier my艣li, i偶 poza Ziemi膮 mog艂y rozwin膮膰 si臋 istoty inteligentne, ba - 偶e wykszta艂ci艂a si臋 tam jakakolwiek forma 偶ycia.

G艂贸wny bohater - nieznany nam z imienia i nazwiska - jest pisarzem i filozofem, dzi臋ki czemu relacjonowane przez niego wydarzenia maj膮 r臋ce i nogi. M臋偶czyzna potrafi doskonale opowiedzie膰 chronologicznie to, co si臋 wydarzy艂o po wyl膮dowaniu pierwszego cylindra. Nie z偶y艂am si臋 z nim przez t臋 form臋, kt贸r膮 napisana jest Wojna 艣wiat贸w i nie ba艂am si臋 o jego 偶ycie. Skoro relacjonuje nam to, wychodz膮c czasami w przysz艂o艣膰, planeta Ziemia musia艂a w pewnym stopniu chocia偶 ocale膰 i owy pisarz prze偶y膰 musia艂. Jak przysz艂o na osob臋, kt贸ra streszcza najwa偶niejsze wydarzenia narrator nie skupia si臋 za bardzo na sobie, tylko na tym, co si臋 dzia艂o dooko艂a i doskonale spe艂nia swoje zadanie. Czasami pojawiaj膮 si臋 jego odczucia na temat ca艂ej tej sytuacji i pozwala to odczu膰 ten klimat grozy.

H.G. Wells napisa艂 t臋 ksi膮偶k臋 w XIX wieku, a doskonale odda艂 nie tylko realia wojny totalnej - kt贸rej notabene zna膰 nie m贸g艂, gdy偶 do I wojny 艣wiatowej troch臋 czasu zosta艂o w momencie wydania - ale r贸wnie偶 wykaza艂 si臋 ogromn膮 dawk膮 wyobra藕ni tworz膮c najazd - jakby nie by艂o - kosmit贸w w czasie, kiedy na angielskim rynku mia艂 pojawi膰 si臋 Arthur Conan Doyle ze swoim Sherlockiem i podbi膰 serca anglik贸w. I chocia偶 gatunkowo obie te historie nie maj膮 ze sob膮 nic wsp贸lnego, to to, jak obie zosta艂y napisane ma ze sob膮 du偶o wsp贸lnego. Podczas czytania Wojny 艣wiat贸w poczu艂am si臋 tak, jakbym powr贸ci艂a do pierwszych chwil ze Studium w szkar艂acie i od samego pocz膮tku by艂am zachwycona. Ten klimat!

Ludzki intelekt doszed艂 ju偶 do przekonania, 偶e 偶ycie to nieustanna walka o przetrwanie; Marsjanie, jak si臋 wydaje, pogl膮d ten podzielaj膮. 

Chocia偶 fank膮 science fiction nie jestem, to to dziewi臋tnastowieczne podbi艂o moje serce. Autor nie krytykuje zab贸jczych instynkt贸w Marsjan. O dziwo por贸wnuje ich zachowania do tych typowo ludzkich. Czym偶e r贸偶ni膮 si臋 zwyczaje 偶ywieniowe przybysz贸w z kosmosu od tych, kt贸rymi na co dzie艅 wykazuj膮 si臋 ludzie? Skoro dla nas kr贸wki i prosiaczki s膮 藕r贸d艂em po偶ywienia i ni偶szym gatunkiem, to czy ocenianie Marsjan ma sens? Nie spodziewa艂am si臋 tego typu przemy艣le艅 i to da艂o mi bardzo do my艣lenia. Dziwi艂o mnie troch臋 zachowanie widz贸w tego marsja艅skiego widowiska, kt贸rzy zamiast pr贸bowa膰 uciec przed nieuniknionym schodzili si臋 na miejsce l膮dowania i uparcie dopatrywali tego, co w cylindrze si臋 kry艂o.

Wiadomo, 偶e XIX wiek to nie ten XXI i przekazywanie informacji na du偶e odleg艂o艣ci nie by艂o na tak wysokim poziomie jak teraz i ludzie mieszkaj膮cy dalej mogli nie s艂ysze膰 - i nie wierzy膰 - w inwazj臋 kosmit贸w, jednak osoby b臋d膮ce 艣wiadkami zachowywali si臋 bardzo irracjonalnie i zastanawia mnie, czy to mentalno艣膰 anglik贸w sprzed stu lat, czy te偶 wymys艂 H.G. Wellsa, kt贸rego ponios艂a wyobra藕nia. Mimo to nie dziwi臋 si臋, 偶e Wojna 艣wiat贸w jest ksi膮偶k膮 tak polecan膮, bo jest zdecydowanie czym艣 doskona艂ym, co warto zna膰, czy si臋 jest fanem gatunku czy te偶 nie. A wznowienie, kt贸re pojawi艂o si臋 dzi臋ki wydawnictwu Vesper, jest przepi臋kne. Te ilustracje, ok艂adka! Bior膮c pod uwag臋 cen臋, kt贸ra widnieje na ok艂adce... Jaki艣 偶art! Posiadanie tej opowie艣ci powinno by膰 obowi膮zkowe. Uwaga, oto lektura, jak nie zachowywa膰 si臋, kiedy Marsjanie najad膮 na 艣wiat.

Og贸lna ocena: 10/10 (arcydzie艂o)

711 // Wojna 艣wiat贸w // H.G. Wells // War of the Worlds // Les艂aw Hali艅ski // 16 maja 2018 // 216 stron // Wydawnictwo Vesper // 23,90 z艂

Za mo偶liwo艣膰 przeczytania dzi臋kuj臋 wydawnictwu Vesper!

Komentarze

  1. Bardzo lubi臋 dobre scifi, wi臋c warto wiedzie膰 o godnych uwagi klasykach! Ten gatunek polubi艂am stosunkowo niedawno, wcze艣niej te偶 nie nale偶a艂 do moich ulubionych i trzyma艂am si臋 od niego z daleka. ;) ale dobrze dac szans臋 czemu艣 nowemu. Pozdrawiam!

    OdpowiedzUsu艅
  2. Ksi膮偶ka chyba nie dla mnie. Jako艣 nie przemawia do mnie. Mimo to ciekawa recenzja!
    Pozdrawiam, Weronika ♥
    pasjeweroniki.blogspot.com

    OdpowiedzUsu艅
  3. Podoba艂a mi si臋 za pierwszym razem. Film wcze艣niej obejrzany te偶. Ch臋tnie sprawdz臋 i drugi raz jedno i drugie. Te wydanie rzeczywi艣cie rewelka, od razu wiedzia艂em, 偶e to wezm臋 i ch臋tnie wr贸c臋 do tej historii. Oby tylko si臋 dobrze sprzedawa艂o i wydali kolejne od Wellsa w ten spos贸b. :)

    OdpowiedzUsu艅
  4. Wow, zaskakuj膮co wysoka ocena jak na nie-fana gatunku. :D Ja sci-fi lubi臋, chocia偶 czytam rzadko, dlatego po "Wojn臋 艣wiat贸w" si臋gn臋艂am z ch臋ci膮. Odczucia mam dobre, przyjemnie si臋 to czyta艂o, ale przez ca艂膮 ksi膮偶k臋 towarzyszy艂a mi my艣l, 偶e jednak ta historia troszeczk臋 si臋 zestarza艂a. Przeczyta艂am j膮 raczej jako ciekawostk臋, co艣, co powsta艂o u pocz膮tk贸w literatury sc-fi, a nie jako ksi膮偶k臋 sci-fi stricte.

    OdpowiedzUsu艅
  5. Mam j膮 na uwadze, ale jeszcze nie kupi艂am. Jakim艣 wielkim fanem gatunku nie jestem, ale lubi臋 od czasu do czasu si臋gn膮膰 po sci-fi, a ju偶 tym bardziej, gdy to klasyka.
    Pozdrawiam serdecznie!
    houseofreaders.blogspot.com

    OdpowiedzUsu艅

Prze艣lij komentarz

Je艣li przeczyta艂e艣/艂a艣 opini臋 prosi艂abym o zostawienie komentarza :)